Bevolking
Inwoners
Het inwoneraantal van Kenia wordt geschat op 38 miljoen. Er leven meer dan 40 verschillende etnische groepen, die zich er in de loop der eeuwen gevestigd hebben. De Kikuyu, de Luhya en de Luo vormen de grootste groepen. De Suba vormen een kleine stam, die is opgegaan in de Luo.
Er wonen ook belangrijke, niet-Afrikaanse minderheden van westerlingen en Indiërs. Samen met Arabieren vormen zij 1% van de bevolking. De Indiërs zijn rond 1900 door de Britse kolonisator naar Kenia gehaald om een spoorweg dwars door het land aan te leggen. Zij vormen nu een kleine, maar economisch belangrijke minderheid.
De bevolking is geconcentreerd in de grote steden (Nairobi, Mombasa, Kisumu en Nakuru), waar 36% van hen woont, en de vruchtbare centrale en westelijke regio’s.
Talen
Iedere etnische groep in Kenia heeft zijn eigen moedertaal. In de steden groeien echter steeds meer jonge mensen op met Engels als moedertaal. Engels is de officiële landstaal. Dat betekent dat bij de overheid en in het zakenleven Engels gesproken en geschreven wordt. Daarnaast is Kiswahili de nationale taal, die door bijna iedereen gesproken wordt, naast de eigen moedertaal. Het is niet ongewoon voor een Keniaan om redelijk vloeiend vijf of zes talen te spreken.
Samen leven
In principe leven de vele Afrikaanse etnische groepen in Kenia vreedzaam naast, en ook steeds meer door elkaar heen. Ze hebben allemaal hun eigen gebruiken en tradities, en meestal ook hun eigen oorspronkelijke leefgebieden. Maar huwelijken tussen leden van verschillende groepen zijn over het algemeen geen probleem en de grenzen zijn steeds meer aan het vervagen.
De herverdeling van land vormt een sluimerende bron van conflicten. Tijdens en na de Britse kolonisatie zijn sommige stammen van hun vaak vruchtbare gronden verdreven. Zij eisen inmiddels hun land terug. De explosie van geweld na de verkiezingen van eind 2007 hing nauw samen met deze onvrede.
Gezamenlijk kijken de Afrikanen met enig wantrouwen naar de Indiërs, en ook omgekeerd. De Indiërs wonen veelal in de steden en bezitten daar bedrijven en handelsinstellingen. Ze zijn vaak rijker dan de gemiddelde Afrikaanse Keniaan, en hun investeringen in de economie zijn onmisbaar voor het land. De (grote) verschillen in welvaart en de economische afhankelijkheid lijken vooroordelen en wantrouwen over en weer in de hand te werken. Desondanks (of juist daarom?) doen Indiers wel veel aan ‘liefdadigheid’. Zij financieren bijvoorbeeld maaltijdvoorzieningen op scholen, de bouw van tehuizen, etc.
De verdeling van stammen over Kenia.
Religie
Van de Kenianen is 70% christen (40% protestants, 30% katholiek) en 20% moslim. Vooral in het westen van Kenia zijn honderden kleine, christelijke groeperingen ontstaan, met meestal een eigen profeet of leraar. Zij verweven het christelijk geloof vaak met elementen van het traditionele geloof in vooroudergeesten, die bemiddelen tussen mensen en geestenwereld.
De moslims wonen vooral langs de kust, waar zich al sinds het verre verleden Arabische handelaren hebben gevestigd. De meesten zijn breed georiënteerde, niet fundamentalistische, sunitische moslims. Toch zijn de weinige strengere, shitiische moslims inmiddels wel steeds nadrukkelijker aanwezig in de politiek en samenleving.
Familiebanden
Van oudsher zijn familiebanden heel belangrijk in het leven van alle Keniaanse bevolkingsgroepen. Ze brengen bepaalde verplichtingen met zich mee, maar bieden ook zekerheid in een overigens altijd onzeker bestaan.
Familieleden met dezelfde afstamming (meestal langs de mannelijke lijn gerekend) zijn ‘verplicht’ elkaar te helpen. De rijkere helpt de armere met materiele giften, en datwpc675d22d.gif verplicht de armere om het rijkere familielid te steunen met vormen van immateriële hulp, zoals bij rechtszaken, ruzies, arbeidskracht.
Of, in het moderne, democratische Kenia, met politieke steun. In de huidige politiek is dit anders zo vruchtbare systeem van patronage een van de oorzaken van ’vriendjespolitiek’ en corruptie.
In gevallen van nood kunnen familieleden wederzijds op elkaar rekenen. Maar in het moderne Kenia wordt deze oude familieloyaliteit inmiddels bedreigd door het opkomende individualisme. Het wordt geleidelijk aan minder vanzelfsprekend dat een welvarend familielid armere leden onderhoudt. Deze vorm van patronage vormt ook een belemmering voor economische ontwikkeling in een kapitalistische, globaliserende economie: als mensen weinig kans krijgen om geld te sparen, omdat familieleden het recht op een deel van de rijkdom claimen, hebben banken minder reserves om te beleggen en te investeren.
Haardracht is kunst, en tweemaal hoofdstad Nairobi: sloppenwijk Kibera is de grootste ter wereld, Uhuru Park is naar de vrijheid genoemd
